₱644-B 2027 budget ng DPWH, aprubado sa Kamara

MANILA, Philippines — Aprubado na ng House of Representatives ang panukalang ₱643.95 bilyong budget ng Department of Public Works and Highways (DPWH) para sa 2027, matapos ang halos limang oras na plenary deliberations na nakatuon sa mas mahigpit na pagsusuri, transparency, at pananagutan sa pagpapatupad ng mga infrastructure project sa buong bansa.

Kabilang sa mga pangunahing usapin sa deliberasyon ang paraan ng pagpili at pagpopondo sa mga proyekto ng DPWH, lalo na ang pangangailangang matiyak na ang bawat proyektong isasama sa national budget ay may sapat na dokumentasyon, napag-aralan nang maayos, at tumutugon sa aktuwal na pangangailangan ng mga komunidad.

Ayon sa House of Representatives, ang ₱643.95 bilyong panukalang pondo ay bahagi ng mga pagbabagong inilalagay sa 2027 DPWH budget upang mapalakas ang accountability at matiyak na maayos na nagagamit ang pondo ng bayan para sa mga imprastraktura. Kabilang dito ang mas mahigpit na sistema sa pagsusuri ng mga proyektong isinasama sa National Expenditure Program o NEP.

Kasabay ng pag-apruba sa panukalang budget, sinabi ni DPWH Secretary Vince Dizon na ilalagay sa Transparency Portal ng ahensya ang impormasyon at mga requirement ng mga proyekto upang magkaroon ng pagkakataon ang publiko na makita kung saan napupunta ang pondo ng pamahalaan at masubaybayan ang implementasyon ng mga ito.

SA IBANG BALITA

• Marcos Jr. Nilagdaan ang RA 12326, Ipinagpaliban ang 2026 Barangay at SK Elections
• Baste Duterte Nilinaw ang P33.26-M Gencorp Transactions ng Davao Government
• Rodrigo “Rod” Favis, Pinoy Seafarer na Nasawi sa Hormuz, Inilibing sa Cabuyao
• 11 boto kailangan para baguhin ang 16-vote threshold ni VP Sara
• Palace Kinuwestiyon ang Pahayag ni VP Sara Laban kay Marcos
• DepEd: ₱31.2 Bilyon, Inilaan Para sa 64,530 Bakanteng Teaching Positions sa 2027

Sinabi ni Dizon na may mahigit 11,000 proyekto ang DPWH sa panukalang 2027 spending plan at na ang mga ito ay dumaan sa mas mahigpit na pagsusuri bago isinama sa budget proposal. Ayon sa kalihim, kailangang kumpleto ang mga requirement ng bawat proyekto, maayos itong napag-aralan, at malinaw na kinakailangan ng mga mamamayan bago ito maisama sa pondo ng ahensya.

Ibinahagi rin ni Dizon na ang mga dokumento ng bawat proyekto ay ilalagay sa Transparency Portal upang makita ng publiko ang mga detalye at masubaybayan ang aktuwal na pagpapatupad ng mga ito. Mahalaga ang hakbang na ito dahil malaking bahagi ng pambansang pondo ang napupunta sa DPWH para sa pagtatayo at rehabilitasyon ng mga kalsada, tulay, flood-control structures, at iba pang imprastraktura.

Batay sa mga naunang pahayag ng DPWH, bumaba nang malaki ang bilang ng mga proyektong isinumite para sa 2027 kumpara sa mga nakaraang taon. Sa presentasyon ni Dizon noong Agosto, nasa 11,395 proyekto ang iminungkahi para sa 2027, kumpara sa 22,836 noong 2023, 25,545 noong 2024, 25,301 noong 2025, at 17,861 noong 2026.

Ipinaliwanag ng DPWH na bahagi ito ng mas mahigpit na project evaluation system na naglalayong alisin ang mga duplicate o magkakapatong na proyekto at mas pagtuunan ang mga proyektong may malinaw na pangangailangan at sapat na paghahanda.

Kabilang sa mga kinakailangan para sa mga proyekto ang kumpleto at aprubadong program of work, validated geotagged photographs, master plan, feasibility study o katumbas na local plan, at Certificate of Implementability. Layunin ng mga requirement na matiyak na handa at maaaring maisagawa ang isang proyekto bago ito mapondohan.

Ayon sa House of Representatives, inalis din sa bagong sistema ang dating parametric formula sa paglalaan ng pondo at ipinatupad ang mas mahigpit na evaluation process para sa mga proyektong isinasama sa budget. Sa ganitong paraan, mas binibigyang-diin ng DPWH ang mga proyektong nakabatay sa aktuwal na pangangailangan ng mga komunidad sa halip na basta paramihin ang bilang ng mga proyektong nakapaloob sa taunang budget.

Binigyang-diin din ng mga mambabatas ang pangangailangang tiyakin na ang mga infrastructure project ay nakahanay sa mga pangangailangan ng mga lugar na kanilang pagsisilbihan. Nagpahayag ng suporta si Navotas Representative Toby Tiangco sa mga hakbang ng DPWH para palakasin ang transparency at accountability sa paggamit ng pondo ng bayan.

Samantala, binigyang-diin ni House Minority Floor Leader Marcelino Libanan ang kahalagahan ng pagtuon ng 2027 DPWH budget sa mga proyektong nakabase sa aktuwal na pangangailangan ng mga komunidad. Ang ganitong approach ay bahagi ng mas malawak na pagbabago sa paraan ng pagpaplano ng infrastructure spending ng ahensya.

Sa mga naunang deliberasyon, sinabi ng DPWH na nais nitong magkaroon ng mas patas na distribusyon ng infrastructure funding sa iba’t ibang rehiyon. Sa panukalang 2027 budget, nasa 52.65 porsiyento ang bahagi ng Luzon, habang 19.8 porsiyento ang Visayas at 27.55 porsiyento ang Mindanao, batay sa presentasyon ng ahensya.

Kasama rin sa mga prayoridad ng DPWH ang flood mitigation at iba pang imprastrakturang kinakailangan sa mga lugar na mataas ang panganib ng pagbaha. Sa budget briefing noong Agosto, sinabi ng ahensya na kabilang sa panukalang pondo ang ₱83.84 bilyon para sa local flood mitigation programs, bukod pa sa ₱19 bilyon para sa patuloy na foreign-assisted flood mitigation projects.

Sa pagtalakay ng 2027 budget, binigyang-diin din ng mga opisyal na kailangang maayos ang paghahanda bago magsimula ang konstruksyon. Kabilang dito ang koordinasyon sa mga lokal na opisyal at residente, pati na ang pagsusuri sa mga posibleng problema gaya ng right-of-way issues na maaaring maging dahilan ng pagkaantala ng isang proyekto.

Ayon sa House of Representatives, ang bagong safeguards ay naglalayong matiyak na ang public funds ay magagamit nang maayos at episyente para sa mga infrastructure project na may malinaw na pakinabang sa mga komunidad.

Samantala, sinabi rin ng Department of Budget and Management na ang FY 2027 budget proposal ay naglalaan ng humigit-kumulang ₱644 bilyon para sa DPWH, pangunahing para sa mga kalsada, tulay, at iba pang imprastraktura.

Gayunman, mahalagang tandaan na ang pag-apruba ng Kamara sa panukalang DPWH budget ay bahagi pa lamang ng proseso ng pagbuo ng pambansang budget para sa 2027. Dadaan pa ang panukalang General Appropriations Bill sa mga susunod na hakbang sa Kongreso bago maging ganap na batas.

Sa ngayon, kabilang sa mga pangunahing bahagi ng 2027 DPWH budget ang pagpapalakas ng pagsusuri sa mga proyekto at pagbibigay sa publiko ng mas malaking access sa impormasyon tungkol sa paggamit ng pondo.

Sa pamamagitan ng Transparency Portal, layunin ng DPWH na makita ng mga mamamayan ang mga dokumento at requirement ng mga proyekto at masubaybayan ang mga ito habang isinasagawa.

Para kay Dizon, mahalagang makita ng publiko kung saan napupunta ang kanilang ibinabayad na buwis at magkaroon sila ng paraan upang masubaybayan ang mga proyektong ipinapatupad ng pamahalaan. Ang hakbang ay kasunod ng direktiba ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. na gawing accessible sa publiko ang impormasyon tungkol sa mga proyekto ng DPWH, ayon sa ahensya.

Sa kabuuan, ang panukalang ₱643.95 bilyong DPWH budget para sa 2027 ay nakatuon hindi lamang sa pagtatayo ng mga imprastraktura kundi pati sa mas mahigpit na pagsusuri kung alin sa mga proyekto ang dapat pondohan, kung handa ang mga ito para sa implementasyon, at kung paano masusubaybayan ng publiko ang paggamit ng pondo.

Habang nagpapatuloy ang proseso ng 2027 national budget, inaasahang magiging mahalagang bahagi ng diskusyon ang transparency, project monitoring, at pagtiyak na ang infrastructure spending ay nakabatay sa aktuwal na pangangailangan ng mga komunidad sa iba’t ibang panig ng bansa.

DPWH budget mula 2021 hanggang 2027: Pagtaas, pagbaba at mga proyektong sinusuri

Umabot na sa daan-daang bilyong piso ang taunang pondo ng Department of Public Works and Highways (DPWH) sa mga nakalipas na taon, kabilang ang mahigit ₱643 bilyong panukalang budget para sa 2027 na kasalukuyang dumaraan sa proseso ng pagtalakay at pag-apruba sa Kongreso.

DPWH Budget, 2021–2027

Mula sa ₱695.7 bilyon noong 2021, patuloy na tumaas ang budget ng DPWH sa mga sumunod na taon bago umabot sa mahigit ₱1 trilyon noong 2025. Gayunman, kapansin-pansing bumaba ang pondo para sa 2026 at muling nasa ₱643.95 bilyon ang panukala para sa 2027.

Batay sa mga available na budget records, nasa ₱695.7 bilyon ang budget ng DPWH noong 2021. Sinundan ito ng ₱786.6 bilyon noong 2022, ₱894.2 bilyon noong 2023, at ₱997.9 bilyon noong 2024.

Pagsapit ng 2025, umabot sa ₱1.089 trilyon ang budget ng kagawaran, na naging pinakamataas na antas ng taunang pondo nito batay sa mga datos na isinama sa pagsusuri.

Malaki ang bahagi ng DPWH sa national infrastructure program ng pamahalaan dahil ito ang pangunahing ahensyang nagpapatupad ng mga proyekto para sa mga national road, tulay, flood-control structures, at iba pang pampublikong imprastraktura.

Gayunman, hindi nagpatuloy ang pagtaas ng budget sa parehong antas pagsapit ng 2026. Para sa 2026, nasa humigit-kumulang ₱529.6 bilyon ang budget na inaprubahan para sa DPWH, mas mababa kumpara sa ₱1.089 trilyon noong 2025. Ang malaking pagbabago sa pondo ay naganap kasunod ng mga isyung bumalot sa ilang flood-control projects at pagsusuri sa paggamit ng public funds para sa mga infrastructure project.

Kasabay nito, naging bahagi ng diskusyon ang pagrepaso sa mga proyekto, kabilang ang pagtukoy sa mga duplicate, magkakapatong, o hindi sapat ang paghahanda bago isama sa national budget.

Para sa 2027, muling umabot sa ₱643.95 bilyon ang panukalang budget ng DPWH.Bagama’t mas mataas ito kaysa sa 2026 allocation, mas mababa pa rin ito kumpara sa mga antas noong 2024 at 2025. Hindi lamang ang kabuuang halaga ng budget ang kapansin-pansin sa 2027 proposal kundi pati na rin ang malaking pagbawas sa bilang ng mga proyektong isinumite para sa pondo.

Ayon sa mga pahayag ng DPWH, nasa 11,395 proyekto ang iminungkahi para sa 2027. Mas mababa ito kumpara sa bilang ng mga proyektong isinama sa mga nakaraang taon. Sinabi ng DPWH na bahagi ito ng mas mahigpit na project evaluation process upang matiyak na ang mga proyektong isasama sa budget ay may sapat na dokumentasyon, napag-aralan nang maayos, at kinakailangan ng mga komunidad.

Kabilang sa mga requirement ang program of work, geotagged photographs, master plan, feasibility study o katumbas na local plan, at Certificate of Implementability. Layunin ng prosesong ito na matiyak na handa ang proyekto bago ito pondohan at maiwasan ang pagsasama ng mga proyektong magkakapatong o walang sapat na batayan.

Malaking pagbabago sa bilang ng mga proyekto

Ang pagbabago sa bilang ng mga proyekto ay makikita kapag ikinumpara ang 2027 proposal sa mga nakaraang taon. Sa presentasyon ng DPWH, nasa 22,836 proyekto ang naitala noong 2023. Tumaas pa ito sa 25,545 noong 2024 at 25,301 noong 2025.

Noong 2026, nasa 17,861 proyekto ang isinama bago bumaba sa 11,395 sa panukalang 2027. Ipinapakita ng mga numerong ito ang pagbabago sa approach ng DPWH sa project selection at budget preparation.

Sa halip na ituon lamang ang pansin sa dami ng proyekto, mas binibigyang-diin ng ahensya ang kahandaan, pangangailangan, at dokumentasyon ng bawat infrastructure project. Kasabay nito, lumitaw rin ang mga tanong tungkol sa mga proyekto ng DPWH na nakatanggap ng malaking pondo ngunit kinuwestiyon ang implementasyon, kalidad, o pangangailangan.

Ang mga isyung ito ay naging bahagi ng mas malawak na diskusyon tungkol sa transparency at accountability sa paggamit ng infrastructure funds.

Transparency Portal para sa publiko

Bilang bahagi ng mga hakbang para palakasin ang transparency, sinabi ng DPWH na ilalagay nito sa Transparency Portal ang impormasyon tungkol sa mga proyekto.

Sa pamamagitan nito, maaaring magkaroon ang publiko ng access sa mga dokumento at iba pang impormasyon tungkol sa mga proyektong pinopondohan ng pamahalaan.

Mahalaga ito dahil malaking halaga ng public funds ang inilaan bawat taon para sa DPWH.

Bukod sa pagtatayo ng mga bagong kalsada at tulay, kabilang sa mga proyekto ng ahensya ang rehabilitation at maintenance ng mga existing infrastructure, flood mitigation projects, at iba pang development programs.

Ang pagkakaroon ng mas maraming publicly accessible information ay nagbibigay rin ng pagkakataon sa mga mamamayan na masubaybayan ang progreso ng mga proyekto sa kanilang mga lugar.

Saan napupunta ang malaking bahagi ng pondo?

Isa rin sa mga pinag-uusapang bahagi ng DPWH budget ang distribusyon ng pondo sa iba’t ibang rehiyon. Sa panukalang 2027 budget, batay sa presentasyon ng DPWH, nasa 52.65 porsiyento ang bahagi ng Luzon, 19.8 porsiyento ang Visayas, at 27.55 porsiyento ang Mindanao.

Ipinapakita ng distribution na malaking bahagi ng infrastructure funding ay napupunta sa Luzon, habang may malaking allocation din para sa Visayas at Mindanao. Mahalaga ang regional distribution ng pondo dahil magkakaiba ang infrastructure needs ng bawat lugar.

Sa ilang rehiyon, pangunahing pangangailangan ang road connectivity at bridges, habang sa ibang lugar naman ay flood control, disaster-resilient infrastructure, at rehabilitation ng mga kasalukuyang pasilidad.

Flood control at iba pang imprastraktura

Isa sa mga pangunahing bahagi ng DPWH spending ang flood mitigation. Sa budget briefing, kabilang sa mga nabanggit na pondo ang ₱83.84 bilyon para sa local flood mitigation programs, bukod pa sa humigit-kumulang ₱19 bilyon para sa patuloy na foreign-assisted flood mitigation projects.

Ang mga flood-control project ay naging sentro rin ng pagsusuri sa infrastructure spending matapos lumitaw ang mga tanong tungkol sa ilang proyekto at kung paano ginagamit ang pondo para sa flood mitigation.

Dahil dito, naging mahalagang bahagi ng budget discussions ang pagtiyak na ang mga proyekto ay may malinaw na engineering basis, kumpletong dokumentasyon, at aktuwal na pangangailangan sa mga lugar na kanilang pagsisilbihan.

Mula ₱695.7 bilyon tungo sa ₱643.95 bilyon

Kung susuriin ang kabuuang trend, makikita na hindi tuloy-tuloy ang pagtaas ng DPWH budget. Noong 2021, nasa ₱695.7 bilyon ang budget ng kagawaran. Umakyat ito sa ₱786.6 bilyon noong 2022 at ₱894.2 bilyon noong 2023.

Noong 2024, umabot ito sa ₱997.9 bilyon bago lumampas sa ₱1 trilyon noong 2025. Pagdating ng 2026, bumaba ito sa ₱529.6 bilyon. Para sa 2027, nasa ₱643.95 bilyon ang kasalukuyang panukala.

Ibig sabihin, ang 2027 proposal ay mas mataas kaysa sa 2026 budget ngunit mas mababa pa rin sa mga antas na naabot noong 2023, 2024, at 2025. Gayunpaman, hindi lamang ang laki ng budget ang mahalagang tingnan sa pagsusuri sa infrastructure spending.

Mahalaga rin kung paano pinipili ang mga proyekto, kung saan napupunta ang pondo, kung handa ang mga proyekto para sa implementasyon, at kung paano sinusubaybayan ang paggamit ng public funds.

Sa 2027 proposal, kabilang sa mga ipinapakitang pagbabago ng DPWH ang pagbawas sa bilang ng mga proyekto at pagpapalakas ng project evaluation process. Habang nagpapatuloy ang deliberasyon sa pambansang budget, mananatiling bahagi ng diskusyon ang transparency, project monitoring, at regional distribution ng infrastructure funds.

Para sa publiko, ang malaking hamon ay hindi lamang kung magkano ang taunang budget ng DPWH kundi kung paano ito ginagamit upang matugunan ang aktuwal na pangangailangan ng mga komunidad sa buong bansa.

Ang ₱643.95 bilyong panukalang budget para sa 2027 ay bahagi pa lamang ng proseso ng pagbuo ng pambansang budget. Dadaan pa ito sa mga susunod na hakbang sa Kongreso bago maging ganap na appropriation para sa susunod na fiscal year. Sa huli, ang mga desisyon sa budget ay magtatakda kung gaano kalaking pondo ang mapupunta sa mga kalsada, tulay, flood mitigation, at iba pang pangunahing imprastraktura sa iba’t ibang bahagi ng Pilipinas.

• AITSA Cabuyao Violations
• The Timeless Bond and Contemporary Crossroads of Philippines–China Relations
• Macalintal Eyes Supreme Court Challenge Over BSKE Postponement
• Italy’s Fideuram Bank Loses €95 Million in AI Voice Scam
• GMA News Binatikos sa Panayam kay Gracioso sa ₱2-Bilyong Alegasyon sa mga Duterte
• Sara Duterte Itinangging Tumanggap ng Pera Mula sa Nagpakilalang Bagman ni Velasco